Dziedzictwo w cieniu Kasandry

Cykl debat Instytutu Bezpieczeństwa Dziedzictwa – „Dziedzictwo w cieniu Kasandry” to miejsce, w którym podczas rozmów prowadzonych ze specjalistami wywodzącymi się z wielu dziedzin mówimy o różnorodnych aspektach szeroko rozumianej ochrony materialnej i niematerialnej spuścizny kulturowej. Zapraszamy na pierwszy odcinek dotyczący bezpieczeństwa osób ze szczególnymi potrzebami (na terenie zabytków). Projekt sfinansowano ze środków Narodowego Instytutu Wolności – Centrum Rozwoju Społeczeństwa Obywatelskiego w ramach rządowego programu wspierania Uniwersytetów Ludowych na lata 2020-2030.

Tytuł pierwszej debaty cyklu Dziedzictwo w cieniu Kasandry to Bezpieczeństwo osób ze szczególnymi potrzebami (w zabytkach). Rozmawiają: Dawid Odbierzychleb z firmy EnSafe z Katarzyną Góralczyk i Krzysztofem T. Kociołkiem z Instytutu Bezpieczeństwa dziedzictwa.

Rozmowa ze strażakami z Państwowej Straży Pożarnej na temat zagadnień związanych z bezpieczeństwem obiektów zabytkowych.

Łańcuch dobrych serc, czyli o uratowaniu zabytkowego kościółka w Tłuczani.

Dziedzictwo w cieniu Kasandry – Gończarstwo Ginąca Tradycja.
Z pojęciem dziedzictwo zazwyczaj kojarzymy „skarby kultury”, czyli budynki, zabytki, obrazy, książki czy inne materialne pamiątki pozostałe po minionych pokoleniach. Przywiązujemy do niego wielką wagę. Dbamy, odnawiamy, rekonstruujemy i inwestujemy w… przedmioty. Jednak coraz bardziej czujemy, że to nie wszystko. Przecież pełne artefaktów są stanowiska wymarłych kultur, których nie rozumiemy i nie czujemy. Dlatego coraz więcej uwagi zaczynamy zwracać na to co duchowe. To duchowe, żyjące tylko w nas, niematerialne dziedzictwo kulturowe stanowi jedyne żywe spoiwo tkanki narodowej – jest ulotne i tym trudniejsze do ochrony. To coś, co istnieje jedynie w ludziach kultywujących prastare obyczaje i często dotyczy relacji ze zwierzętami użytkowymi. Czasami od kilkudziesięciu czy kilkuset osób zależy czy dana tradycja przetrwa starcie z nowoczesnością, czy też kolejny zwyczaj zaliczymy do grona wymarłych. Tak właśnie jest z gończarstwem – polowaniem z psami gończymi, z których poza sokołami i końmi słynęła Rzeczpospolita. Przeważnie nie zwracamy na to uwagi, a jednak ogary polskie (tak brzmi współczesna nazwa rasy zarejestrowanej w Międzynarodowej Federacji Kynologicznej) obecne są na kartach naszej literatury. Ich graniem w kniejach i dąbrowach zachwycał się Adam Mickiewicz w „Panu Tadeuszu” a „Popioły” Stefana Żeromskiego rozpoczynają się kultowym zdaniem „ogary poszły w las”. Ogary polskie znajdują się również na obrazach Kossaka, Fałata i wielu innych mistrzów pędzla. Wreszcie te wspaniałe zwierzęta, które onegdaj towarzyszyły polskim królom zostały uwiecznione w rzeźbach, co można zobaczyć między innymi w Katedrze Wawelskiej, u stóp grobowca Władysława Jagiełły. Rozmowa z panami Piotrem Jelonkiewiczem i Leszkiem Ziębą z Instytutu Gończarstwa Polskiego, odkrywa to niedostrzegane przez ogół społeczeństwa czy urzędy dziedzictwo, tym ciekawsze, że polskie sokolnictwo zostało w 2023 roku wpisane na Listę Niematerialnego Dziedzictwa Kulturowego UNESCO. Trudno jest ocenić, ile osób w Polsce wciąż zajmuje się aktywnie polowaniem z psami gończymi. Stosunkowo popularny gończy polski pojawia się u boku może kilkuset myśliwych. Złaje ogarów polskich są w posiadaniu zaledwie kilku pasjonatów.

Dziedzictwo w cieniu Kasandry z – tym razem o ochronie zabytków w Żorach.

O możliwościach oraz sposobach stosowania nowych technologii bezinwazyjnych w badaniach i zabezpieczaniu zabytków rozmawiamy z dr Ewą Świerczyńską i Krzysztofem Książkiem.

Badania nad zabytkamihttps://www.youtube.com/watch?v=-JYa2puP2I4

Ochrona zabytkowych cmentarzy, obowiązki gminy dysponenta oraz zarządcy są tematem najnowszego seminarium cyklu. Naszymi Gośćmi są dr Jolanta Mikołajczyk oraz Agnieszka Rudnik, historyk sztuki, kierownik działu Ochrony Zabytków Zarządu Cmentarzy Komunalnych w Krakowie.

Zabytkowe Cmentarzehttps://www.youtube.com/watch?v=e-BsAc6fxtg

Ochrona modernistycznych przestrzeni urbanistycznych oraz wartości tych obiektów w przestrzeni miejskiego krajobrazu stają się trudnym tematem dyskusji publicznych. analizując dobre praktyki oraz poddajemy analizie kiedy chronić, a w jakich wypadkach nie jest to konieczne.

Gośćmi seminarium są: dr hab. inż. arch. Małgorzata Włodarczyk oraz dr inż. arch. Marcin Włodarczyk

Pani dr hab. inż. arch. Małgorzata Włodarczyk jest absolwentką Wydziału Architektury Politechniki Krakowskiej. Studia podyplomowe z Konserwacji Zabytków Architektury i Urbanistyki oraz Doktorat na Wydziale Architektury Politechniki Krakowskiej. Habilitacja na Wydziale Architektury Politechniki Gdańskiej. W minionych latach wykładowca akademicki na obecnej Akademii Krakowskiej i Politechnice Świętokrzyskiej w zakresie architektury, urbanistyki i ochrony zabytków. Jest członkiem organizacji i stowarzyszeń takich jak: Izba Architektów RP (IARP), Stowarzyszenie Architektów Polskich (SARP), Stowarzyszenie Konserwatorów Zabytków (SKZ) oraz Towarzystwo Miłośników Historii i Zabytków Krakowa (TMHiZK). Przewodnicząca Komisji Architektury XX wieku Polskiego Komitetu Narodowego ICOMOS. Rzeczoznawca Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego oraz Stowarzyszenia Konserwatorów Zabytków w zakresie architektury, urbanistyki i krajobrazu kulturowego ze szczególnym uwzględnieniem 2 połowy XX wieku oraz architektury i urbanistyki modernistycznej tego wieku. Autorka i redaktor licznych publikacji na temat architektury, urbanistyki i dziedzictwa oraz dotyczących działalności zawodowej architektów. Udział w szeregu wystawach zbiorowych i indywidualnych. Laureatka licznych wyróżnień i nagród w konkursach architektonicznych, w ramach Włodarczyk + Włodarczyk Architekci Studio Autorskie

Pan dr inż. arch. Marcin Włodarczyk jest absolwentem Wydziału Architektury Politechniki Krakowskiej. Doktorat na Wydziale Architektury Politechniki Krakowskiej. Od 2004 wykładowca na Wydziale Architektury, Budownictwa i Sztuk Stosowanych obecnej Akademii Śląskiej w Katowicach, kierunek Architektura i Urbanistyka. Wykładowca na Akademii Sztuk Pięknych w Krakowie w zakresie: zagadnień wykonywania zawodu architekta wnętrz, w ramach współpracy z Małopolską Izbą Architektów RP oraz architektury i design’u, w ramach międzynarodowego programu współpracy z Akademią Sztuk Pięknych w Mediolanie. Jest członkiem organizacji i stowarzyszeń takich jak: Izba Architektów RP (IARP), Stowarzyszenia Architektów Polskich (SARP), Stowarzyszenia Konserwatorów Zabytków (SKZ). Wice-Prezes Oddziału SARP Kraków i Wice-Przewodniczący Małopolskiej Izby Architektów RP. Prowadzi badania i fotografuje architekturę powojennego modernizmu, głównie w Tychach i w Krakowie. Autor publikacji na temat architektury i urbanistyki oraz dotyczących działalności zawodowej architektów. Udział w szeregu wystawach zbiorowych i indywidualnych. Laureat licznych wyróżnień i nagród w konkursach architektonicznych, w ramach Studia Włodarczyk + Włodarczyk Architekci

Słonce, powietrze zieleń – duch modernizmuhttps://www.youtube.com/watch?v=iaprTcuPC4U

Ochrona i opieka nad zabytkami to nie tylko zadania administracji oraz właścicieli i opiekunów zabytków. Wsparciem dla nich są służby mundurowe. O roli i wsparciu Policji, realizowanych inicjatywach oraz podejmowanych działaniach rozmawiamy z dr Markiem Łuczakiem oraz Bartoszem Witkowskim

adkom. dr Marek Łuczak
Oficer policji, doktor historii, ekspert od odzyskiwania dział sztuki, autor około 60 książek o historii i zabytkach Szczecina i Pomorza Zachodniego, katalogów strat zabytków oraz licznych artykułów z dziedziny historii sztuki i karno-prawnej ochrony zabytków. W policji od 1999 roku, służy w Komendzie Wojewódzkiej Policji w Szczecinie. Od 2007 roku koordynator wojewódzki ds. przeciwdziałania przestępczości przeciwko zabytkom i dziedzictwu narodowemu. Od 2005 roku prezes Pomorskiego Towarzystwa Historycznego w Szczecinie. Organizator akcji społecznych porządkowania i inwentaryzacji cmentarzy, odbudowy zabytkowych pomników oraz programów rejestracji zabytków sakralnych. Odznaczony m.in.: srebrnym Krzyżem Zasługi, brązowym i srebrnym medalem Za Długoletnia Służbę, brązowym medalem Gloria Artis, srebrnym oraz złotym Gryfem Zachodniopomorskim, medalem Glogera oraz medalem Za zasługi dla miasta Szczecina.

Bartosz Witkowski
Emerytowany policjant asp. szt. w st. spocz., członek zespołu ds. zabytków KWP w Szczecinie, specjalista z zakresu wojskowości i kartografii. Od 1997 roku w oddziale Straży Granicznej, następnie do emerytury funkcjonariusz policji w KMP w Szczecinie. Od 2005 roku członek Pomorskiego Towarzystwa Historycznego, brał udział w kilkuset akcjach porządkowania cmentarzy, prac ewidencyjnych i poszukiwań zabytków.

Policja w ochronie zabytków https://www.youtube.com/watch?v=noQJsRIpfK8

Od pasji i zainteresowań do interdyscyplinarnych badań na Preriach Stanów Zjednoczonych Ameryki Północnej. O ochronie tubylczego dziedzictwa Indian, pracach polskich archeologów oraz współpracy z wolontariuszami rozmawiamy z dr hab prof. UJ Radosławem Palonką oraz mgr Katarzyną

Dr hab. Radosław Palonka, profesor UJ, pracownik i wicedyrektor Instytutu Archeologii Uniwersytetu Jagiellońskiego w Krakowie oraz Research Associate w Crow Canyon Archaeological Center, Kolorado, USA. Specjalizuje się w archeologii, antropologii i sztuce kultur tubylczych Ameryki Północnej. Stypendysta m.in. Fundacji Fulbrighta, Fundacji Kościuszkowskiej oraz The Tokyo Foundation/SYLFF. Uczestnik i kierownik badań archeologicznych w Polsce i w Stanach Zjednoczonych, m.in. w Cahokia Mounds (pod patronatem UNESCO) oraz na stanowiskach prekolumbijskiej kultury Pueblo w Kolorado. Od 2011 roku kieruje projektem w regionie Mesa Verde (pogranicze Utah i Kolorado), analizującym osadnictwo, zmiany społeczno-kulturowe oraz sztukę naskalną różnych kultur tubylczych (m.in. Pueblo i Ute), w wyniku którego odkryto m.in. spektakularne galerie z indiańskimi malowidłami i petroglifami oraz inskrypcjami pierwszych osadników i podróżników amerykańskich i europejskich. Podczas badań projektu współpracuje ściśle z instytucjami amerykańskimi oraz społecznościami indiańskimi. W badaniach naukowych stosuje najnowocześniejsze metody i technologie skierowane na digitalizację dziedzictwa kulturowego. Od pandemii zaangażowany także w projekty digitalizacji dziedzictwa kulturowego w Krakowie i Małopolsce. Zaangażowany w popularyzację archeologii i historii kultur indiańskich Ameryki Północnej w Polsce

Mgr Katarzyna Ciomek, Doktorantka w Szkole Doktorskiej Nauk Humanistycznych na Uniwersytecie Jagiellońskim w Krakowie. Do jej głównych zainteresowań należy indiańska sztuka naskalna i wytwórczość ceramiczna na terenie Południowego Zachodu Stanów Zjednoczonych. Uczestniczka kilku ekspedycji naukowych w Kolorado prowadzonych przez prof. Radosława Palonkę z Uniwersytetu Jagiellońskiego w ramach Projektu Archeologicznego Sand Canyon–Castle Rock. Aktualnie kończy pracę doktorską o sztuce naskalnej prekolumbijskiej kultury Pueblo z regionu Mesa Verde (pd.-zach. Kolorado, USA) dokumentowaną w ramach działań projektu i mającą na celu analizę przedstawień naskalnych (malowideł i petroglifów) w kontekście tubylczego osadnictwa i otaczającego środowiska naturalnego i krajobrazu.

Tubylcze dziedzictwohttps://www.youtube.com/watch?v=3b0nryFwpZg

Wyzwania związane z adaptacją nieruchomych zabytków, rzetelnie przeprowadzonymi badaniami konserwatorskimi oraz opracowanie programu konserwatorskiego są tematem najnowszego seminarium cyklu. Wraz z dr Bożeną Bobą-Dygą oraz dr Zbigniewem Beiersdorfem rozmawiamy o tym jak podczas prac wykonywanych na obiektach zabytkowych nie doprowadzi do ich uszkodzenia lub zniszczenia.

dr Bożena Boba Dyga, konserwatorka dzieł sztuki, absolwentka krakowskiej ASP, rzeczoznawca w zakresie konserwacji malarstwa i powierzchni architektonicznych, autorka programów konserwatorskich, ekspertyz, badań i realizacji na zabytkach. Kuratorka wystaw konserwatorskich i artystycznych, założycielka i prezes Fundacji Art Forum. Kilkukrotna laureatka Modernizacji Roku.

dr Zbigniew Beiersdorf, polski historyk, specjalizujący się w historii architektury i urbanistyki oraz konserwacji zabytków. Jest pracownikiem UJ w Instytucie Europeistyki, prowadzi także zajęcia na kierunku historii sztuki. Autor publikacji poświęconych architekturze, urbanistyce, sztuce i Krakowowi.W latach 1990–1999 pełnił funkcję miejskiego konserwatora zabytków w Krakowie.

Adaptacja Zabytkówhttps://www.youtube.com/watch?v=Eu6wnGTnj5Q

Ochrona i opieka nad zabytkami to wyzwanie interdyscyplinarne, na które składa niewiele dziedzin humanistycznych, społecznych i technicznych. O tym jak łączyć humanistykę z techniką, konserwację z matematyką oraz prawo z inżynierią i działać pod podziałami, łącząc a nie dzielić rozmawiamy z dr hab Anną Bazan-Krzywoszańską oraz mgr Anną Widłą

dr hab anna Bazan-Krzywoszańska Anna Bazan-Krzywoszańska

Dyplom mgr inż. w specjalności planowanie przestrzenne (Politechnika Wrocławska, 1999), stopień doktora Nauk Technicznych w dyscyplinie Architektura i Urbanistyka (Politechnika Wrocławska, 2011), stopień doktora habilitowanego w dziedzinie Nauk Technicznych w dyscyplinie Geodezja i Kartografa (Politechnika Warszawska, 2019). Profesor Uniwersytetu Zielonogórskiego, Wydziału Nauk Inżynieryjno-Technicznych. Kierownik Zakładu Projektowania Urbanistycznego, Planowania Przestrzennego i GIS Uniwersytetu Zielonogórskiego, Kierownik Ogólonuczelnianego Laboratorium Analiz Geoprzestrzennych Uniwersytetu Zielonogórskiego, Członek Rady Naukowej Sieci Naukowej Analiz Geoprzestrzennych. Kierownik Biura Planowania przestrzennego Wydziału Rozwoju Miasta Zielona Góra (2000-2007). Rzeczoznawca oraz biegły w postępowaniach cywilnych, karnych i administracyjnych oraz do wykonywania opinii na rzecz organów sprawiedliwości, organów administracji publicznej, jednostek organizacyjnych oraz osób fizycznych.

Specjalizuje się w zagadnieniach dotyczących:

– wspomagania procesów decyzyjnych w planowaniu przestrzennym przy wykorzystaniu hybrydowych modeli, łączących 3D/4D z analizami realizowanymi przy wykorzystaniu sztucznej inteligencji, – zrównoważonego rozwoju, w tym w zakresie energooszczędności i polityki przestrzennej miast oraz możliwości kształtowania przestrzeni na poziomie gminy za pomocą ustaleń dokumentów planistycznych.

mgr Anna Widła, Dyplom magistra historii, specjalność nauczycielska oraz zarządzanie dokumentacją
i informacją. W latach 2007-2021 zatrudniona w Wojewódzkim Urzędzie Ochrony Zabytków w Zielonej Górze, w Wydziale Rejestru i Dokumentacji Zabytków na stanowisku inspektora/starszego inspektora ochrony zabytków. Za swoją wieloletnią działalność na polu ochrony dóbr kultury wyróżniona przez Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego srebrną odznaką „Za opiekę nad zabytkami”. Od 2021 r. pracownik Uniwersytetu Zielonogórskiego. Członek zespołów naukowych realizujących prace badawczo-rozwojowe dotyczące materialnego dziedzictwa kulturowego. Obecnie w trakcie zbierania materiałów do pracy doktorskiej dotyczącej m.in. odbudowy zabudowy układu urbanistycznego, zniszczonego
w wyniku działań wojennych w trakcie II wojny światowej. Główne zainteresowania badacze: historii Polski XX w., historia regionalna Ziemi Lubuskiej, materialne dziedzictwo kulturowe, dokumentacja zabytków architektury

Interdyscyplinarność w ochronie dóbr kulturyhttps://www.youtube.com/watch?v=dE-XZfKz2EU

Zabytek nieruchomy, budynek na trwałe jest związany z przestrzenią miejsca i społecznością lokalną. Jednym z podstawowych czynników decydujących w wielu przypadkach o jego zachowaniu jest jego wykorzystanie i realizowana funkcja społeczna. W przeszłości budynki sakralne, mieszkalne, publiczne obecnie muszą zostać przeformułowane na nowe, odpowiadające współczesnym potrzebom inicjatywy i funkcjonowanie. Zmiana determinuje ich dalsze istnienie umożliwiając zachowanie, badania oraz ochronę. Nie można wprowadzać do zabytków funkcji w sposób nieprzemyślany. Ten proces musi być świadomy i dostosowany do obiektu. W przeciwnym razie może spowodować trwałą utratę wartości zabytkowych. O dobrych praktykach i złych doświadczeniach rozmawiamy z dr inż.arch. Dominiką Długosz oraz dr inż.arch. Małgorzatą Hryniewicz.

dr inż. arch. Małgorzata Hryniewicz od 8 lat jest pracownikiem Politechniki Krakowskiej. Jej pole działań badawczych jak i dydaktycznych jest skupione wokół historii architektury głównie polskiej, a także szeroko pojęta ochrona dziedzictwa kulturowego. Interesuje się “ożywianiem” i zwracaniem pamięci dawno zapomnianych miejsc dziedzictwa.

dr inź.arch. Dominika Długosz jest pracownikiem Politechniki Krakowskiej. Pracowała w Wojewódzkim Urzędzie Ochrony Zabytków w Krakowie, od 2018 r. zajmowała stanowisko zastępcy małopolskiego wojewódzkiego konserwatora zabytków. Jest kierownikiem studiów podyplomowych Konserwacji zabytków architektury i urbanistyki na Politechnice Krakowskiej.

Zmiana funkcji zabytkuhttps://www.youtube.com/watch?v=nQ0F5KsrigQ

Ochrona archiwaliów, organizacja archiwów i wyzwania jakie stoją przed archiwistami, którzy łączą potrzebę ochrony i koniecznością prowadzenia badań naukowych stanowi temat seminarium. Z Gośćmi dr Joanną Małocha oraz dr Agnieszką Szramek rozmawiamy o zagrożeniach na jakie narażone są archiwalia, a także o trudnościach i wyzwaniach organizacyjnych w kościelnych i klasztornych archiwach.

Joanna Małocha, dr nauk humanistycznych. Absolwentka WHK PAT (ob. UPJPII) oraz archeologii UJ; ponadto studiowała na Uniwersytecie Genewskim, UŚ i UKSW. Adiunkt przy Katedrze Archiwistyki na UPJPII; wykładowczyni akademicka związana z różnymi ośrodkami dydaktycznymi i naukowymi w Krakowie i Wrocławiu. Licencjonowana archiwistka; pracowniczka archiwalna (dawne Archiwum Państwowe w Krakowie oddział na ul. Orzeszkowej oraz centralne Archiwum Prowincji św. Antoniego Padewskiego i bł. Jakuba Strzemię Zakonu Braci Mniejszych Konwentualnych – tu ponad 10 lat). Współautorka cyklu edycji źródłowych kronik franciszkańskich. Społeczny opiekun zabytków (pow. chrzanowski). Zainteresowania badawcze obejmują przede wszystkim dzieje chrześcijańskiego kultu świętych miejsc i osób w świetle źródeł archiwalnych i archeologicznych, ze szczególnym uwzględnieniem zakonnego kręgu kulturowego.

Agnieszka Szmerek, jest absolwentką Papieskiej Akademii Teologicznej w Krakowie, czyli obecnego UPJP2, gdzie kończyła studia magisterskie z zakresu historii Kościoła. Swoje zainteresowania tą tematyką rozwijała następnie na studiach doktoranckich, gdzie uzyskała stopień licencjata kanonicznego. W międzyczasie kończyła również Studium Archiwalne. Obecnie finalizuje doktorat na Wydziale Historii i Dziedzictwa Kutrowego UPJP2 oraz wykłada w Katedrze Archiwistyki. Zaraz po studiach rozpoczęła także pracę jako archiwista zakonny i kontynuuje tę praktykę po dzień dzisiejszy, udzielając się jednocześnie w Stowarzyszeniu Archiwistów Kościelnych.

Archiwalia i archiwahttps://www.youtube.com/watch?v=DCj4hDx3OMY

Ochrona oraz zabezpieczanie rękopisów i starodruków stanowi wyzwanie da właścireli tych obiektów. Żle lub niedostatecznie przechowywane, niezabezpieczone, wystawione bezpośredni wpływ czynników naturalnych ulegają uszkodzeniom lub zniszczoniom. Wymagają odpowiednich opakowań, wiedzy oraz organizacji miejsca. O tym jak powinno się przechowywać, konserwować i zabezpieczać zabytki papierowe oraz wykorzystaniu tekstury do ich zabezpieczenia rozmaimy z ekspertami Panią Agnieszką Biernacką oraz Panem Piotrem Tyrną.

Agnieszka Biernacka, od 17 lat współpracuje z rynkiem konserwatorskim, jest prezesem i właścielem firmy Ceiba sp. z o.o., która specjalizuje się w dostarczaniu materiałów do konserwacji oraz renowacji papieru, wyposażaniu pracowni konserwatorskich, archiwalnych i muzealnych.

Piotr Tyrna, skończył historię na UJ oraz specjalizację pedagogiczną. Jest właścicielem firmy Beskid Plus. Zajmuje się produkcją i sprzedażą opakowań do długoterminowej archiwizacji zbiorów. Wolny czas spędza wspinając się, żeglując i biegając na nartach.

Rękopisy, starodruki i teksturyhttps://www.youtube.com/watch?v=q6As_Uhr_bg

Organizacje pozarządowe, fundacje i stowarzyszenia to podmioty korę skupiają wokół pasjonatów i miłośników danych tematów. Ich członkowie najczęściej są blisko i emocjonalnie związani z celem organizacji. aktywnie działają na rzecz poprawy warunków, ochrony, edukacji, upowszechniania dobrych praktyk lub integracji społecznej. Organizacje pozarządowe są niezbędnym elementem ochrony i opieki nad zabytkami. Ich członkowie inicjują działania lokalne, bezpośrednio wpływające na społeczność lokalną i obecne ziemidctwo kulturowe. O tym jak działają organizacje, jak pozyskują wolontariuszy oraz z jakimi trudnościami się zmagają rozmawiamy z dr Markiem Łuczakiem oraz Bartoszem Witkowiskim

Organizacje pozarządowe a ochrona zabytkówhttps://www.youtube.com/watch?v=zZctrQHwQ9k

Technologie geodezyjne oraz fizykalne a ochrona zabytków stanowią temat seminarium w którym uczestniczyli dr Krzysztof Karsznia oraz Waldemar Odziemczyk, pracownicy Politechniki Warszawskiej.